Vanwege ons specialisme Manuele Lymfe Drainage bij Paarden zijn we extra betrokken bij de aandoening Chronisch Progressief Lymfoedeem kortweg CPL. Het raakt zowel ons kPNI hart als onze ruime ervaring en uitgebreide kennis van het lymfesysteem van een paard! Alle reden dus om hier ons vizier op te richten.

Steeds vaker zie je (met name) koudbloeden met CPL. De diagnose betekent vaak het hopeloze einde van een lange zoektocht waarin niets echt hielp. Bovendien zijn de vooruitzichten bij de diagnose CPL niet rooskleurig en stelt het eigenaren voor moeilijke keuzes. Toch zijn er ook uitdagingen bij de diagnose CPL!

Wat is CPL?

Chronisch progressief lymfoedeem is een chronische ziekte van de lymfebanen. Met name van de lymfebanen in de benen. De ziekte manifesteert zich vaak als eerste in de kootholte, waar verschijnselen van "mok" te zien zijn. Dit gaat samen met verdikking en plooivorming van de huid. Geleidelijk worden de plooien duidelijker en dikker en ontstaan er kloven. De kloven zijn bedekt met schilferige korsten, die vaak bloederig zijn en zeer slecht helen. De huid wordt langzaam steeds dikker en de plooien, kloven en korsten verspreiden zich. Ze bloeden snel. De huid verdikt en wordt stug en hard. De benen voelen hard aan en er vormen zich harde grote knobbels.

De reguliere visie op CPL:  

"CPL ontstaat door het slecht functioneren van de lymfevaten van de huid. 
Uitgezette en vervormde lymfebanen ter hoogte van het onderbeen en anderzijds verminderde drainage van de lymfe uit het onderbeen. De exacte oorzaak van het slecht functioneren van de lymfvaten is nog niet bekend. Wel is duidelijk dat er een geringe concentratie elastine in het weefsel aanwezig is voordat er zichtbare problemen ontstaan. (noot: Elastine is een eiwit dat een belangrijke rol speelt bij de opbouw van lymfevaten; het zorgt voor de elasticiteit van de wand) Naarmate de ziekte vordert wordt er wel elastine afgezet in de huid, om de schade te herstellen. Maar de elastine is van slechte kwaliteit zodat het probleem niet verholpen wordt."

Als oplossing raadt men aan de benen extra te beschermen. Irritatie te voorkomen en de huid schoon en droog te houden.

Aldus een gerenommeerde bron op internet.

Onze visie op CPL:

In onze visie is CPL een aandoening die vanuit meerdere verstoorde orgaansystemen ontstaat. Het lymfevatenstelsel en haar functioneren kan niet los gezien worden van andere lichaamsprocessen.

Een korte uitleg van onze visie op CPL

Een belangrijk orgaansysteem is de darm. Als die verstoord is heeft dat verregaande gevolgen voor de normale gewenste afloop van verschillende processen. Hoe heeft de darm invloed op het ontstaan van CPL? 
Vanuit de dysbiose  (onbalans) van de darm worden een aantal ongewenste processen opgestart.  Zo zal een verstoorde darmflora o.a.  zorgen  voor een verstoorde pH. De pH is bepalend voor het juist verlopen van de stofwisseling, de opname van voedingsstoffen en de aanmaak van vitamines (waaronder B, C en K) en eiwitten in de darm zelf. Bovendien heeft de pH grote invloed op de activiteit en werkzaamheid van enzymen.

In een dysbiotische darm produceert  de darmwand minder hormonen. Hierdoor neemt de productie van IgA's (eerstelijns afweer)  af en gaat de afweer naar beneden. De tweedelijns afweer neemt het over en deze produceert op zijn beurt weer IgE's. (Deze IgE's provoceren allergische reacties.)

De verstoorde stofwisseling (met name op eiwit en vet niveau) ligt ten grondslag aan de  ontstane tekorten aan mineralen, vitamines en sporenelementen. Het lymfestelsel  is opgebouwd uit eiwitten (net als alle organen en weefsels in ons lijf). Voor de lymfangiogenese (de nieuwvorming van lymfevaten) heb je altijd bouwstoffen en cofactoren nodig. Alleen van hout kun je geen stal maken, dan heb je ook spijkers nodig! Je hebt dus naast eiwitten ook de juiste vetten, vitamines en mineralen nodig. In een juiste stofwisseling voorziet een paard hier allemaal zelf in.

Als je de juiste spullen niet hebt dan kun je dus ook niet maken wat je van plan was. Met andere woorden: als het lichaam dus niet de juiste stoffen voor handen heeft kan het dus ook niet de gewenste weefsels produceren. Het zal dan weefsels met een aanpassing maken. Je krijgt dan lymfevaten die bijvoorbeeld minder flexibel zijn, of lymfe met een te dikke wand waardoor ze niet goed kunnen reageren op de signalen van de receptoren.

Een andere belangrijke factor is de bloedsuikerspiegel regulatie. Is deze niet optimaal dan brengt dit  weer een aantal andere ongewenste processen op gang. Glucose gaat reageren met hemoglobine wat leidt tot verminderde zuurstof in de cellen, dit maakt dat het lichaam over gaat op een anaerobe (zuurstofarme) verbranding. Deze situatie levert het lichaam weinig energie maar wel veel afvalstoffen op. Dit leidt weer tot een verminderde reparatie en regeneratie capaciteit. Naast een slecht onderhoud van weefsel, verminderde ontgifting en afbraak van vrije hormonen, verminderde productie receptoren, enzymen, hormonen en neurotransmitters. Het gevolg is een verhoogde ontstekingsgevoeligheid en necrose (afsterven van weefsel).

Al deze zaken geven op celniveau stress. Dit is vaak niet aan een paard te zien. Het is interne stress op biochemisch niveau in de cellen.Het gevolg is een verhoogde cortisol spiegel, verhoogde behoefte aan suikers en  verval van snel delend weefsel (darmwand en witte bloedlichaampjes). Deze situatie zorgt voor een "wind up" in de stress as. Met andere woorden op celniveau blijft de stress bestaan. Het sympathische systeem  (leeuw) is en blijft actief en het sympathische systeem zet een aantal belangrijke processen op een heel laag pitje. Want vluchten en/of vechten (leeuw) is belangrijker dan bv regeneratie, ontgifting, aanmaak lymfevaten (als je daar dan al de juiste eiwitten voor hebt) , afvoer afvalstoffen, stofwisseling, etc.

Wat uiteindelijk kan leiden tot dikke benen, oedeem, slecht helende wonden op de benen, fibrose weefsel op benen, pathogenen op de benen, …. Het beeld van CPL!

Samengevat

CPL is volgens ons een aandoening waarbij er naar meerdere zaken gekeken moet worden. Bovenstaande is van invloed maar ook beweging en huisvesting spelen een rol. De aanleg om CPL te ontwikkelen is bij koudbloeden groter, maar de omstandigheden bepalen of een paard werkelijk CPL ontwikkelt. Daarmee is het volgens onze visie een epigenetische aandoening, wat concreet betekent dat je er zelf invloed op uit kunt oefenen. De fase waarin het paard zit op het moment dat je de behandeling start bepaalt natuurlijk het uiteindelijke resultaat.

Behandel opties.

Er zijn een aantal zaken die van invloed zijn op het ontstaan en behandelen van oedemen.

Hoe eerder de behandeling start hoe beter het vooruitzicht. Hoe minder hormonale (Corticosteroïden en Prednison) middelen er ingezet zijn hoe beter.
Het gebruik hiervan verslechtert de situatie namelijk. Op korte termijn lijkt dit te werken maar op biochemisch niveau verergert de situatie. Beide middelen blokkeren het eiwit transport naar de weefsels. Voor regeneratie (helen van wonden) heb je eiwitten en transport nodig. Bovendien onderdrukken ze het afweer systeem, wat in deze situatie ongewenst is.

De verstoorde orgaansystemen zullen weer in balans gebracht moeten worden. Dit vraagt een individuele aanpak per paard. Voeding speelt hierin een cruciale rol.
Suiker (melasse, melassestroop, honing, glucose, dextrose en andere kunstmatige zoetstoffen) heeft een sterk progressieve werking op lymfoedeem.

Een belangrijke interventie bij CPL is Manuele Lymfe Drainage!

Manuele Lymfe Drainage, kortweg MLD, is een massage techniek waarbij je werkt op het lymfesysteem. De functie van het lymfesysteem is het reinigen van het lichaam, het afvoeren van o.a. ziektekiemen en afvalstoffen. Door middel van MLD stimuleer je het lymfesysteem en verhoog je de afvoer capaciteit. Afhankelijk van de situatie kan dit zelfs met 75% verhoogd worden.

MLD stimuleert en verhoogt de actieve lymfevloed, waardoor afvalstoffen sneller het lichaam verlaten. Het heeft daarnaast een positieve invloed op het vegetatieve zenuwstelsel. Dit deel is verantwoordelijk voor rust, ontspanning, opbouw en belangrijk: het herstel! Omdat het lymfesysteem ook ziektekiemen afvoert heeft MLD ook een duidelijk effect op het immuunsysteem. De algehele weerstand gaat omhoog.

Paarden met CPL hebben baat bij structurele MLD behandelingen. Een eenmalige behandeling voldoet niet. Het gaat erom dat de lymfe regelmatig worden gestimuleerd.

Om MLD toe te passen is een gedegen kennis van het gehele lymfesysteem en haar specifieke werking een absolute voorwaarde. Als je paard CPL heeft is het aan te raden om zelf de cursus "Manuele Lymfe Drainage bij Paarden" te komen volgen. Je kunt dan zelf je paard behandelen. Heb je op korte termijn ondersteuning hierin nodig neem dan even contact op voor de mogelijkheden.

Voor de uitgebreide informatie over Manuele Lymfe Drainage klik hier.

Het koelen en koud afspuiten van de benen zorgt ervoor dat het lymfesysteem in de benen niet meer kan functioneren. Er kan dan geen afvoer van afvalstoffen meer plaats vinden. Alle beenbeschermers en bandages hebben hetzelfde effect op het lymfesysteem en leggen het dus stil!

Voldoende rustige beweging stimuleert het lymfesysteem. Stress en intensieve beweging remmen het lymfesysteem.

Inmiddels hebben we veel ervaring in het behandelen van paarden met CPL. Naast de bovengenoemde zaken als voeding, MLD, management en beweging zetten we NO therapie in. Deze nieuwe aanvullende therapie geeft in veel gevallen een goed resultaat.  

Heb je interesse in meer informatie over CPL? Laat het ons dan weten. We behandelen op dit moment meerdere paarden met CPL en hebben ons dus flink verdiept in deze problematiek. Slechts een deel hiervan heb je zojuist kunnen lezen op de website. We spelen met het idee om een speciale Themadag over CPL te gaan geven. En we zijn dus benieuwd of er daadwerkelijk voldoende interesse is.

De Blauwe Hengst geeft regelmatig themadagen over specifieke aandoeningen. Hier gaan we meer uitgebreid op de zaken in. Kijk voor de data in onze agenda of onder cursus & opleiding.

Wil je meer over dit onderwerp weten, neem dan contact met ons op.